Phân tích bài thơ thưa thầy-Hữu Thỉnh

Hữu Thỉnh là một nhà thơ tiêu biểu của nền văn học Việt Nam, ông đã để lại cho chúng ta nhiều tác phẩm hay và ý nghĩa. Một trong số đó phải kể đến bài thơ “Thưa thầy”. Bài thơ được viết theo thể thơ tự do với ngôn từ giản dị nhưng giàu cảm xúc, giúp người đọc hiểu hơn về tình yêu thương mà những thế hệ học trò dành cho các thầy cô giáo.
Mở đầu bài thơ, tác giả đã đưa ra lời chào hỏi vô cùng thân mật:
“Em chào thầy”
Câu nói này không chỉ đơn thuần là lời chào hỏi thông thường mà còn chứa đựng biết bao tình cảm yêu mến, kính trọng của nhân vật trữ tình đối với người thầy đáng kính. Từ “thầy” ở đây có lẽ không chỉ dùng để gọi một người cụ thể nào mà nó còn mang ý nghĩa khái quát, đại diện cho tất cả những người thầy trên khắp mọi miền Tổ quốc. Tiếp đến, nhân vật trữ tình đã bày tỏ niềm mong ước của mình khi trở thành một người giáo viên:
“Con sẽ làm thầy…
...
Nhớ lắm thầy ơi!”
Điệp ngữ “con sẽ” được lặp đi lặp lại nhiều lần như nhấn mạnh vào khát khao cháy bỏng ấy. Nhân vật trữ tình muốn trở thành một người giáo viên giỏi để truyền đạt kiến thức cho học sinh, đồng thời cũng muốn trở thành tấm gương sáng cho học trò noi theo. Không chỉ vậy, nhân vật trữ tình còn mong muốn bản thân sẽ luôn nhớ về công ơn dạy dỗ của thầy cô. Cụm từ “nhớ lắm thầy ơi” vang lên thật tha thiết, chân thành khiến người nghe không khỏi xúc động. Có thể thấy rằng, nhân vật trữ tình rất trân trọng và biết ơn những người thầy, người cô đã dìu dắt mình nên người.
Ở khổ thơ tiếp theo, nhân vật trữ tình đã bộc bạch nỗi lòng của mình trước sự hy sinh thầm lặng của những người lái đò:
“Dẫu đếm hết sao trời đêm nay
Cũng không đong đầy tấm lòng thầy”
Hình ảnh so sánh “đếm hết sao trời” gợi cho ta liên tưởng tới sự rộng lớn, mênh mông của bầu trời đêm. Còn hình ảnh ẩn dụ “tấm lòng thầy” chính là tấm lòng cao cả, vĩ đại của những người thầy, người cô. Dù có cố gắng đến mấy thì cũng không thể nào đong đếm được hết những hi sinh, vất vả mà họ đã trải qua. Những người thầy, người cô sẵn sàng bỏ ra cả thanh xuân tươi đẹp của mình để chèo lái con thuyền tri thức cập bến tương lai. Họ đã dành trọn vẹn tâm huyết của mình để dạy bảo học trò nên người. Và rồi, sau quãng thời gian gắn bó với nghề, mái tóc của thầy ngày càng bạc thêm, đôi mắt cũng trở nên thâm quầng vì thức khuya soạn giáo án. Tất cả những điều ấy đều xuất phát từ tấm lòng yêu thương học trò sâu sắc của những người lái đò.
Khổ thơ cuối cùng, nhân vật trữ tình đã gửi gắm lời hứa hẹn của mình:
“Lời thầy xưa đã nở tử đằng hoa
Cho em mùa vụ bội thu quả ngọt
Cuộc đời long lanh những giọt sương mai”
Những lời dạy bảo của thầy cô năm xưa giờ đã đơm hoa kết trái, đem đến cho nhân vật trữ tình những mùa màng bội thu. Đó không chỉ là mùa màng của lúa gạo, của nông sản mà còn là mùa màng của tri thức, của kinh nghiệm sống. Nhờ có thầy cô mà nhân vật trữ tình đã trưởng thành hơn, chín chắn hơn, đủ khả năng để đương đầu với những khó khăn, thử thách ngoài kia. Đồng thời, nhân vật trữ tình cũng tin rằng cuộc đời phía trước của mình sẽ tràn ngập ánh nắng mặt trời, giống như những giọt sương mai đang lấp lánh dưới ánh ban mai rực rỡ.
Bài thơ “Thưa thầy” đã sử dụng thành công thể thơ tự do, ngôn từ giản dị, gần gũi cùng giọng điệu chân thành, da diết. Qua đó, Hữu Thỉnh đã khắc họa thành công bức tranh nội tâm của nhân vật trữ tình - một người học trò luôn yêu quý và biết ơn thầy cô.