logo fqa gpt

banner fqa app
Tải APP FQA Hỏi & đáp bài tập
Tải ngay

Soạn bài Ôn tập phần Tiếng Việt - Ngữ văn 9 tập 1 (chi tiết)

Admin FQA

19/12/2023, 14:08

Lựa chọn câu hỏi để xem giải nhanh hơn

Phần I

I. CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI

Câu 1 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại nội dung các phương châm hội thoại.

Trả lời:

- Phương châm về chất: Không nói những điều mình tin là không đúng hoặc không có bằng chứng xác thực.

- Phương châm về lượng: Nội dung lời nói phải đúng như yêu cầu giao tiếp, không thừa, không thiếu.

- Phương châm quan hệ: Nói đúng đề tài giao tiếp, không nói lạc đề.

- Phương châm cách thức: Nói ngắn gọn, rành mạch, tránh cách nói mơ hồ.

- Phương châm lịch sự: Chú ý đến sự tế nhị, khiêm tốn, tôn trọng người khác khi giao tiếp.

 

Câu 2 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Một số tình huống giao tiếp không tuân thủ phương châm hội thoại.

Trả lời:

Chuyện 1: Trong giờ địa lý, thầy giáo hỏi một học sinh đang mải nhìn qua cửa sổ:

- Em cho thầy biết, sóng là gì?

Học sinh trả lời:

- Thưa thầy, “Sóng" là bài thơ của Xuân Quỳnh ạ!

=> Mẩu chuyện trên, học sinh không tuân thủ phương châm quan hệ trong giao tiếp.

 Chuyện 2: Người con đăng kí học tin học ngoài giờ, về nói với bố:

- Bố ơi! Cho con tiền đóng để học tin học.

Người bố hỏi:

- “Tin học” là gì con?

Người con trả lời:

- “Tin học” là ai “tin” thì đi “học"!

=> Câu trả lời của người con không tuân thủ phương châm về chất trong giao tiếp.

Phần II

II. XƯNG HÔ TRONG HỘI THOẠI

Câu 1 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại các từ ngữ xưng hô thông dụng trong tiếng Việt và cách dùng chúng

Trả lời:

- Tôi, tao, tớ, ta, mình, mày, nó, hắn, chúng mày, chúng nó, chúng tôi...

- Ông, bà, cha, mẹ, chú, bác, cô, dì, anh, chị, em, thầy, cô, bạn...

=> Tùy theo hoàn cảnh giao tiếp mà sử dụng từ ngữ xưng hô thích hợp.

Chẳng hạn chị của mình là cô giáo dạy mình, trong lớp học phải xưng cô - em: ngoài đời xưng hô là chị - em.

Hoặc một người bạn mới quen cùng lúc có thể xưng hô: tôi, mình bạn; khi đã quen thân có thể xưng hô tớ - cậu...

 

Câu 2 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Trong tiếng Việt, xưng hô thường tuân theo phương châm "xưng khiêm, hô tôn". Em hiểu phương châm đó như thế nào? Cho ví dụ minh họa.

Trả lời:

- Phương châm: xưng khiêm, hô tôn có nghĩa là khi xưng hô, khi nói tự xưng mình một cách khiêm nhường và gọi người đối thoại một cách tôn kính.

Ví dụ:

+ Thời phong kiến, từ bệ hạ dùng để gọi vua, nói với vua, ý tôn kính.

+ Ngày nay những từ như: quý ông, quý bà, quý khách, quý cô, anh... dùng để gọi người đối thoại với ý tôn kính, lịch sự. Có khi người đối thoại nhỏ hơn mình nhưng vẫn xưng là em, gọi người nghe là bác (thay cho con).

 

Câu 3 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Thảo luận vấn đề: Vì sao trong tiếng Việt, khi giao tiếp, người nói phải hết sức chú ý đến sự lựa chọn từ ngữ xưng hô?

Trả lời:

Sở dĩ trong tiếng Việt, khi giao tiếp người nói phải hết sức chú ý đến sự lựa chọn từ ngữ xưng hô là vì: hầu như tiếng Việt không có từ xưng hô mang tính chất trung hòa. Mỗi phương tiện xưng hô trong tiếng Việt đều thể hiện tính chất của tình huống giao tiếp: thân mật hay xã giao; mối quan hệ giữa người nói - người nghe: thân hay sơ, khinh hay trọng... Nếu không lựa chọn từ ngữ xưng hô trong giao tiếp phù hợp tình huống và quan hệ thì sẽ không đạt được hiệu quả thực tiễn của trình giao tiếp.

Phần III

III. CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP

Câu 1 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại sự phân biệt giữa cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp

Trả lời:

- Dẫn trực tiếp:

+ Là cách nhắc lại nguyên vẹn lời hay ý của người hoặc nhân vật.

+ Dùng dấu hai chấm để ngăn cách phần được dẫn, thường kèm thêm dấu ngoặc kép.

- Dẫn gián tiếp:

+ Nhắc lại lời hay ý của nhân vật, có điều chỉnh theo kiểu thuật lại, không giữ nguyên vẹn.

+ Không dùng dấu hai chấm.

 

Câu 2 (trang 190 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Hãy chuyển những lời đổi lời thoại trong đoạn trích thành lời dẫn gián tiếp. Phân tích những thay đổi về từ ngữ trong lời dẫn gián tiếp so với lời đối thoại

Trả lời:

Vua Quang Trung hỏi Nguyễn Thiếp là quân Thanh sang đánh, nếu nhà vua đem binh ra chống cự thì khả năng thắng hay thua như thế nào?

Nguyễn Thiếp trả lời rằng bấy giờ trong nước trống không, lòng người tan rã, quân Thanh ở xa tới, không biết tình hình quân ta yếu hay mạnh, không hiểu rõ thế nên đánh nên giữ ra sao, vua Quang Trung ra Bắc không quá mười ngày, quân Thanh sẽ bị dẹp tan.

- Từ xưng hô tôi (ngôi thứ 1), (ngôi thứ 2) trong lời đối thoại được thay đổi nhà vua (ngôi thứ 3), vua Quang Trung (ngôi thứ 3).

- Từ chỉ địa điểm đấy trong lời đối thoại tỉnh lược.

- Từ chỉ thời gian: bây giờ trong lời đối thoại đổi thành bấy giờ.

 

Fqa.vn

Đăng nhập hoặc Tạo tài khoản miễn phí!

Điện thoại: 1900636019 Email: info@fqa.vn

LIÊN KẾT

FQA.vn Nền tảng kết nối cộng đồng hỗ trợ giải bài tập học sinh trong khối K12. Sản phẩm được phát triển bởi CÔNG TY TNHH CÔNG NGHỆ GIA ĐÌNH (FTECH CO., LTD)

Copyright © 2024 fqa.vn All Rights Reserved