Tripanmitin + NaOH | (C15H31COO)3C3H5 + NaOH → C15H31COONa + C3H5(OH)3

Phản ứng Tripanmitin + NaOH hay (C₁₅H₃₁COO)₃C₃H₅ + NaOH→ C₁₅H₃₁COONa + C₃H₅(OH)₃ là phản ứng xà phòng hóa chất béo điển hình. Bài viết phân tích bản chất phản ứng, điều kiện xảy ra, phương trình hóa học cân bằng, vai trò của NaOH, sản phẩm tạo thành và các dạng bài tập vận dụng thường gặp kèm lời giải chi tiết, giúp củng cố kiến thức về este - lipit và phản ứng thủy phân.

Phương trình Tripanmitin + NaOH

(C₁₅H₃₁COO)₃C₃H₅ + 3NaOH 3C₁₅H₃₁COONa + C₃H₅(OH)₃

Điều kiện phản ứng Tripanmitin + NaOH

- Đun sôi nhẹ.

Cách thực hiện phản ứng

- Cho 2g tripanmitin vào ống nghiệm, sau đó cho tiếp dung dịch 1 ml NaOH 30%. Lắc đều ống nghiệm rồi đun cách thủy trong 5 phút.

Hiện tượng nhận biết phản ứng

- Chất rắn trong ống nghiệm tan dần, sau phản ứng thu được dung dịch đồng nhất.

Bạn có biết

- Phản ứng trên gọi là phản ứng xà phòng hóa.

- Các este khác cũng có phản ứng xà phòng hóa tương tự tripanmitin.

Xem thêm: Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học online

Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Nhận xét đúng là

 A. Thủy phân tripanmitin trong môi trường kiềm là phản ứng thuạn nghịch.

 B. Tripanmitin được sử dụng là chất dung môi trong sản xuất nến và xà phòng.

 C. Không thể điều chế glixerol từ tripanmitin.

 D. Tripanmitin thu được từ mỡ động vật.

Hướng dẫn: Tripanmitin thu được từ mỡ động vật.

Đáp án D.

Ví dụ 2: Khi thủy phân tripanmitin trong môi trường kiềm (NaOH) dư, chất sau phản ứng không có

 A. Glixerol.

 B. Nước.

 C. Natri hidroxit.

 D. Tripanmitin

Hướng dẫn: Phản ứng là 1 chiều, kiềm dư, sau phản ứng không thu được tripanmitin .

Đáp án D. 

Ví dụ 3: Phản ứng thủy phân tripanmitin trong môi trường kiềm là

 A. Phản ứng thuận nghịch.

 B. Phản ứng một chiều.

 C. Phản ứng hai chiều.

 D. Phản ứng điều chế etilen glicol.

Hướng dẫn:

Phản ứng thủy phân tripanmitin trong môi trường kiềm là là phản ứng một chiều.

Đáp án B.

Xem thêm các phương trình hóa học hay khác:

• C₃H₅COOCH₃ + HOH ⇋ C₃H₅COOH + CH₃OH
• C₃H₅COOCH₃ + NaOH → C₃H₅COONa + CH₃OH
• C₃H₅COOCH₃ + 6O₂ → 5CO₂ + 4H₂O
• CH₂=C(CH₃)-COOCH₃ + H₂ → CH₃CH(CH₃)COOCH₃
• Phản ứng trùng hợp Metyl metacrylat
• (C₁₅H₃₁COO)₃C₃H₅ + 3H₂O ⇋ 3C₁₅H₃₁COOH + C₃H₅(OH)₃

Qua nội dung trên, bạn đã nắm được phương trình (C₁₅H₃₁COO)₃C₃H₅ + NaOH→ C₁₅H₃₁COONa + C₃H₅(OH)₃ điều kiện phản ứng, hiện tượng, bản chất của phản ứng xà phòng hóa tripanmitin cũng như cách vận dụng vào các dạng bài tập thường gặp. Việc hiểu rõ cơ chế phản ứng và sản phẩm tạo thành sẽ giúp bạn giải nhanh các câu hỏi về chất béo, este và phản ứng xà phòng hóa trong chương trình Hóa học. Đừng quên theo dõi FQA để cập nhật thêm nhiều phương trình hóa học được cân bằng chính xác, kèm lời giải và bài tập minh họa chi tiết, giúp quá trình học tập và ôn luyện hiệu quả hơn.